موضوعات داغ

شکوه معماری اسلامی ایرانی در عمارت چهل ستون و عالی قاپو قزوین

کاخ چهل ستون و سر در عالی قاپو قزوین آخرین آثار معماری به جای مانده از دوران صفوی در قزوین

در ابتدای قدیمی ترین خیابان ایران در شهر قزوین موسوم به دولت که بعدها سپه نامیده شد؛ قرنهاست سردر عمارت ی به نام عالی قاپو خودنمایی میکند. سردری که نامهای آشنا از تاریخ ایران زمین چون علیرضا عباسی و شاه عباس اول را بر پیشانی خود دارد و به خط ثلث علیرضا عباسی خوش نویس برجسته عصر صفوی مزین گشته است. این بنا پس از اتمام باغ ها و عمارات مطابق با روایات اسکندر بیک منشی در عالم آرای عباسی از حضور بیست ساله شاه طهماسب صفوی در قزوین حکایت میکند و از حمله جلوه گریهای هنر این دیار است که به تاریخ آن شکوه و عظمت بیشتری میبخشد.

Image result for ‫سر در کاخ عالی قاپو قزوین‬‎

معماری اسلامی ایرانی معماری کاخ چهل ستون

سر در عمارت عالی قاپو که روزگاری در چشم انداز خود میهمان خانه ناصری و در مجاورتش عمارت ایوان نادری را نظاره می کرد در گذر بی مهر روزگاران اینک تنها دلخوشیش مشاهده گنبد و مناره های پا برجای مسجد جامع کویر است. گشاده باد به دولت همیشه این درگاه به حق اشهد ان لا الله الا الله ؛ این بیت کتیبه اییست متعلق به زمان شاه سلیمان صفوی که شاردن جهانگرد شهیر عصر صفوی به آن اشاره کرده است. سردر عالی قاپو که باتزینات بی مانندش همچون میزبانی مشتاقان دیدار عصر صفوی را برای ورود به کاخ شاهی فرا میخواند در بلندای خود و در قسمت فوقانی کتیبه عباسی پنجره مشبک زیبایی را در قابی محراب گونه و بر روی کاشی معرق دورو جای داده است. ببینده با مشاهده عمیق این بنا با نمونه های همسان این بنا با دیگر آثار دوران صفویه و قاجار پی میبرد.

کاخ عالی قاپو معماری اسلامی معماری ایرانی

چنین تشابهی در حرکت خطوط فوراه ایی در تاق آستان مبارک امام زاده حسین هم وجود دارد. هممچنین چگونگی به تصویر کشیدن نقش های گیاهی و تجریدی نیز دیگر تشابه این بنا با سایر بناهای عصر صفوی مانند کاخ چهل ستون و عالی قاپو اصفهان  است. نکته بعدی دیگر رعایت اصل تقارن و ترکیب بندی در کاخ عالی قاپو و چهل ستون اصفهان است. این مساله اصلی جدا نشدنی از ذات و ماهیت معماری ایرانی است.

سر در عالی قاپو درختان بلندی دارد که میهمانان قبل از ورود به داخل کاخ در زیر سایه یار در ختان میتوانند لحظاتی را سپری کنند و اشعاری از شعرای دربار صفوی را بر روی دیوارها بخوانند.

عمارت کاخ چهل ستون معماری ایرانی معماری اسلامیعلاوه بر  سر در  عالی قاپو، کاخ چهل ستون  قزوین  نیز گوشه ایی از سرگذشت ایران در عصر صفوی را بازگو میکند. این کاخ بسیار ی از نقاشی های دیواری خود را حفظ کرده است.

دلیل ساخت این کاخ که به عمارت کلاه فرنگی نیز معروف است، تهدیدات ترکان عثمانی بوده است. به دلیل همین تهدادت عثمانیان بوده که شاه ظهماسب صفوی در سال ۹۵۱ هجری قمری تصمیم به تغییر پایتخت از تبریز به قزوین را گرفت.

کاخ عالی قا÷و قزوین کاخ عالی قاپو اصفهان جاذبه توریست صفوی معماری اسلامی

شاه طهماسب صفوی بنای ساخت این بنا را از روی پلان معماری نقشه یک معمار ترک و با شیوه شطرنجی کوچک ساخته که دارای پنجره های ظریف و کوچک است. این بنا به همراه سر در عالی قاپو تنها بناهای به جای مانده از عصر صفوی هستند.

کاخ کوشک عالی قاپو کاخ زیبا معماری ایرانی معماری اسلامی معماری عثمانی

ویژگی های معماری کاخ چهل ستون قزوین

عمارت چهل ستون قزوین یک ساختمان ۸ گوشه و دو طبقه به مساحتی نزدیک به ۵۰۰ مترمربع است.

این بنا بر وروی ستونهای چوبی استوار و رواقی با ستون های آجری و قوس های نیم دایره ایی بنا را احاطه کرده است.

نقشه بنای عالی قاپو قزوین طرح های با مجوری های صلیبی و برون گرا دارد و صقف طبقه هم کف پوشیبده از مقرنس با طرح های بسیار زیبا و بدیع است. لازم بع ذکر است که طبقه بالایی نیز سقفی خنچه پوش دارد.

کاخ چهل ستون اصفهان چهل ستون قزوین عمارت کلاه فرنگی

تزئینات معماری بنای کلاه فرنگی قزوین

در طبقه اول این بنا نقاش هایی وجو دارد که نمونه ای از هنر نگارگری مکتب قزوین است و در جهان مشهور است. سه لایه دیوار نگاره های این طبقه حاکی از گذشته ادوار مختلف تاریخی بر آن است. به گفته دو راوی معروف دوران صفوی این نقشای های دیواری از آن طلا بوده اند.

کاخ چهل ستون قزوین معماری ایرانی معماری اسلامیاین نقاشی های دیواری از تغییر و تحولات سیاسی تاثیر گرفته اند. در این نقاشی های حتی ظهور نادرشاه افشار و مکتب افشاریه دیده می شود. البته بر سومین لایه از این نقاشی ها ظهور قاجار نیز دیده میشود.

چهل ستون عالی قاپو معماری اسلامی معماری ایرانی

بسیاری معتقدند که بنای ۸ بهشت اصفهان با الگو برداری از این بنا ساخته شده است. این بنا عمچنبن موزه ای برای آثار خوشنویسی و خظاظی نیز دارد.

موزه خوش نویسی کاخ چهل ستون

برچسب ها
مشاهده بیشتر

دیدگاه‌تان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن
بستن